Ontwikkeling luchthaven Deurne

Regelmatig nemen omwonenden contact op met Vatuv. Wim J. uit Deurne over de ontwikkeling van het vliegveld. “Ook vandaag (zondag 14 juni) weer werd er duchtig geschoten op de luchthaven, om 16u14 wel 14 schoten voor één ‘zakenvlucht’.

Met dit schieten trachten de BCU’s (Bird Control Units) vogels te verjagen vanop de grasvelden. Zij vormen immers een gevaar voor de opstijgende jets en het leven van de waarschijnlijk zeer waardevolle passagiers.

Nu blijkt dat vrijdag 12 juni de luchthaven weer onder het gier is gespoten. Dit gier of stinkende beer is afkomstig van de (ook overgesubsidieerde en intussen onder curatele geplaatste) melkveehouderij in Mortsel. Gier of beer is zeer rijk aan ammoniak. Als dit vervliegt, wekt dit hevige irritaties op van de luchtwegen. In de bodem heeft dit een zelfde effect op de huid oa van regenwormen. Zij kruipen massaal naar boven om daar dan ten prooi te vallen aan hongerige kraaien en meeuwen (na een tijdje te liggen creperen aan het oppervlak).

Kort samengevat: de luchthaven brengt de veiligheid van het vliegverkeer in gevaar door het bemesten van de graslanden met gier. Dit trekt immers hele hordes vogels aan. Aan de andere kant worden de buurtbewoners dagelijks getrakteerd op salvo’s geweerschoten afkomstig van de BCU’s om de vogels te verjagen.

Ergens klopt hier iets niet. Wat wel zeker is, is dat mijn klachten en bezorgdheden hieromtrent nooit ernstig zijn genomen door de luchthaven. Moeten we wachten op een zwaar ongeval met een tiental dode omwonenden?”

Regionale luchthavens: veel subsidies, maar wat brengt het op?

We stoppen massaal subsidies in de geprivatiseerde en verlieslatende luchthavens van Oostende en Deurne. De kost is groot, maar wat het opbrengt, is niet altijd erg duidelijk. Is dat nog geoorloofd in tijden van recessie, besparingen en klimaatcrisis? Een zakenblad aan het woord…

Willem De Maeseneer van Business AM Weekend van 13 juni 2020: “Maar de commotie rond de korteafstandsvlucht van minister Peeters vestigde de aandacht op een breder beleidsprobleem: de moeilijk verdedigbare oversubsidiëring van de Vlaamse regionale luchthavens.

De minister rechtvaardigde de controversiële promovlucht door te stellen dat ze het deed om ‘de economische relance van onze regionale luchthavens’ extra in de verf te zetten. De luchthavens in kwestie, Antwerp Airport en de luchthaven van Oostende/Brugge, kunnen nochtans al rekenen op heel wat steun. Zonder jaarlijks miljoenen Vlaamse subsidies zouden die zwaar verlieslatende private ondernemingen al lang ten onder gegaan zijn.

De beheerstructuur van beide luchthavens lijkt wel ontworpen om nooit meer van de subsidieslurf te scheiden. Het begon toen ze geprivatiseerd werden in 2014: ‘De privatisering van die lokale luchthavens is op zo’n manier geregeld dat alle kostenposten bij de overheid gebleven zijn, en de mogelijk winstgevende posten naar het Franse luchtvaartbedrijf Egis gingen’, zegt Erik Grietens, die voor Bond Beter Leefmilieu onderzoek doet naar de financiering van de regionale luchthavens.

Het is namelijk de Franse groep Egis die beide luchthavens uitbaat, via een luchthavenexploitatiemaatschappij (LEM). De Vlaamse regering maakt die uitbating mogelijk door jaarlijks miljoenen euro aan ‘werkingssubsidies’ te betalen. Daarnaast staat Vlaanderen ook nog eens in voor zowat alle kosten: infrastructuur, onderhoud, beveiliging, personeel. Egis betaalt wel een concessievergoeding aan de overheid. Maar die ligt zeer laag: voor de luchthaven van Oostende bedroeg die 226.000 euro in 2017, voor Antwerp Airport 250.000 euro.

Uit een analyse die BBL vorig jaar maakte, blijkt dat Egis op die manier 32 miljoen euro aan subsidies ving tussen 2015 en 2017. De omzet van de luchthavens tijdens die periode? 17 miljoen euro. De private onderneming kreeg dus dubbel zoveel subsidies als het omzet draait.

Kosten en baten

(…) Die vraag stellen we aan minister Peeters, een beetje ontwijkend mailt ze terug dat ze ‘betreurt waarom men juist de periode 2015-2017 eruit neemt’.
Omdat er in die periode infrastructuurwerken moesten gebeuren, geven de cijfers een vertekend beeld volgens haar.

Ze haalt de cijfers aan van 2019. Toen werden er heel wat minder subsidies uitgedeeld aan Egis. Zo’n 12 miljoen euro in totaal. Toch overtrof de financiële steun opnieuw het geld dat binnenkwam: de totale omzet bedroeg in 2019 ongeveer 10 miljoen euro.

Het openhouden van die twee lokale luchthavens kost onze samenleving dus handenvol geld. Als ze ooit winstgevend worden – dankzij Vlaamse investeringen – vloeit dat geld naar Frankrijk. Welke maatschappelijke baten leveren die subsidies dan op?

Men kan alvast moeilijk spreken van een essentiële dienstverlening. In beide luchthavens samen passeerden vorig jaar 763.753 passagiers. Dat kan makkelijk opgevangen worden door onze nationale luchthaven: Brussels Airport bediende vorig jaar 26,4 miljoen reizigers.

Er is ook nauwelijks een klimaatengagement verbonden aan die miljoenensubsidies: minister Peeters laat weten dat beide luchthavens bouwen aan een parking met laadpalen voor elektrische wagens. Dat is het zowat. Het is ook niet duidelijk dat dit een voorwaarde is verbonden aan de staatssteun.

De luchthavens zorgen natuurlijk voor werkgelegenheid. Direct of indirect werken er bijvoorbeeld een duizendtal mensen voor Antwerp Airport. Maar als je weet dat die luchthaven vorig jaar 5 miljoen subsidies kreeg, is de return on investment eerder beperkt. (…)” 

BBL vraagt audit Rekenhof over regionale luchthavens

Erik Grietens van de Bond Beter Leefmilieu vraagt een grondig debat nodig over nut en noodzaak regionale luchthavens. “Terwijl bevoegd minister Lydia Peeters doodleuk het vliegtuig neemt van Brussel naar Antwerpen, wordt gewerkt aan een fusie van de overheidsinstellingen die instaan voor het beheer van de luchthavens van Antwerpen en Oostende. Daarnaast komen er nieuwe subsidieovereenkomsten met de private uitbater van de regionale luchthavens. Omdat er jaarlijks miljoenen subsidies naar deze luchthavens gaan en al die subsidies (32 miljoen euro) zelfs groter zijn dan de eigenlijke omzet (17 miljoen euro), vraagt BBL eerst een onafhankelijke doorlichting door het Rekenhof. Wegen de kosten en klimaatproblemen van de luchthavens wel op tegen de baten? 

Korte vliegreizen liggen overal onder vuur vanwege hun nefaste impact op het klimaat. Toch nam minister Lydia Peeters gisteren het vliegtuig van Brussel naar Antwerpen, als ‘steun’ voor de ondernemer die private jets wil inzetten richting Ibiza. Daarbij wees de minister op de extra miljoenen die via het Vlaamse noodfonds vrijgemaakt worden voor de regionale luchthavens. 
 
In 2013 werd de uitbating van de luchthavens van Oostende en Deurne geprivatiseerd. Een luchthavenexploitatiemaatschappij (LEM) staat in voor de eigenlijke luchtvaartactiviteiten. Voor de beide luchthavens is het de Franse groep EGIS die deze exploitatie via de LEM uitvoert. Daarvoor worden subsidies gegeven aan de LEM, die op zijn beurt een concessievergoeding betaalt aan de overheid. Daarnaast staat de overheid, via de luchthavenontwikkelingsmaatschappij (LOM) in voor investeringen in de  infrastructuur, het groot onderhoud, beveiliging,… 
 
Uit een analyse van de jaarrekeningen 2015-2017 blijkt dat tegenover een omzet van 17 miljoen euro subsidies van 32 miljoen euro staan. De subsidies bedragen dus het dubbele van de omzet. Daarbovenop komen nog 2,5 miljoen subsidies uit het Corona noodfonds. De concessievergoedingen die het Franse bedrijf EGIS betaalt, liggen zeer laag. Voor de luchthaven van Oostende bedroeg die in 2017 226.000 euro, voor Deurne 250.000 euro.
 
Voor Bond Beter Leefmilieu kan het niet dat nu snel wordt overgegaan tot een fusie van de LOM’s en nieuwe subsidieovereenkomsten, zonder dat er eerst een onafhankelijk doorlichting komt van de maatschappelijke kosten en baten van beide luchthavens. Daarom roepen we de regering en het Vlaams Parlement op om het Rekenhof de opdracht te geven voor een audit. Dit zowel voor de afgelopen vijf jaar als voor de volgende vijf jaar. Het kan toch niet dat in budgettair moeilijke tijden, miljoenen euro’s overheidsgeld uitgegeven worden aan verlieslatende luchthavens? 
 
Minister Lydia Peeters stelde in antwoord op een parlementaire vraag dat ze niet van plan is het Rekenhof een doorlichting te laten maken. Er zal een extern studiebureau aangesteld worden om na te gaan hoe “de Vlaamse regionale luchthavens in de mate van het mogelijke kunnen evolueren naar winstgevende ondernemingen”. 
 
Erik Grietens van Bond Beter Leefmilieu: “Dit is absoluut niet voldoende. Wij blijven aandringen op een onafhankelijke, externe controle door het Rekenhof. We roepen daarom de regering en het parlement op om een dergelijke opdracht aan het Rekenhof te geven.” 
 
Langetermijnvisie
In het regeerakkoord wordt ook aangekondigd dat er werk gemaakt wordt van een 
langetermijnvisie voor de luchtvaart in Vlaanderen. Daarbij zal gezocht worden “naar een balans tussen de maatschappelijke behoeften aan luchtvaart, duurzaamheid, leefbaarheid, veiligheid, innovatie en een vitale economie”.
 
Om tot een langetermijnvisie te kunnen komen, is het essentieel dat er eerst een grondige analyse voorligt van de huidige context van de regionale luchthavens. Een kosten-batenanalyse door het Rekenhof is ook daarom onontbeerlijk. 
 
Naast de zuiver economische cijfers vraagt BBL om bij het uitwerken van deze langetermijnvisie ook terdege rekening te houden met de maatschappelijke en ecologische impact van de luchthavens. Het gaat in de eerste plaats over de geluidsoverlast en de klimaatimpact van de luchthavens. Als er in de toekomst nog subsidies gegeven worden, moet daar op zijn minst een klimaatengagement tegenover staan, in lijn met het akkoord van Parijs. Ook de kosten hiervoor moeten volwaardig in beeld worden gebracht. 

Komende vakantie zal niet zorgeloos zijn…

Volgens Barbara Debusschere van de krant De Morgen van 8 juni 2020 zal uw komende vakantie niet zorgeloos zijn… “Spanje is open! Vlieg vanaf 39,99 euro. Italië, Portugal, Griekenland ook open! Een advertentie van Ryanair met evenveel felle kleuren als uitroeptekens vat de situatie samen. Het verlangen om weer te reizen na maanden lockdown is groot en de gehavende toeristische sector ziet het zitten. “Hotelsector klaar voor stormloop dichtbijvakanties”, meldt ook hotelgroep Hestia. Touroperator TUI laat even opgewekt weten dat het zijn reisbureaus heropent.

Voor wie net ontwaakt uit lockdownmodus is het even met de ogen knipperen bij al die vrolijke reisadvertenties. Zeker na de recente Pano-reportage Hotel Corona, die toont hoe snel toeristen tijdens de krokusvakantie het virus uit Italië in ons land importeerden, ook al zaten ze in een geïsoleerd skidorp. “Vooral door die import is België zwaar getroffen”, zegt statisticus Niel Hens (UHasselt, Universiteit Antwerpen).

Maar ja. Het mág weer. En als het weer mag, is er geen houden meer aan, zoals ook andere versoepelingen illustreren. “We hebben wekenlang discipline aan de dag moeten leggen. Velen waren ondertussen zeker al eens weggeweest”, zegt consumentenpsycholoog Patrick Wessels. “Onze wilskracht is nu uitgeput. Dan springen we op iedere kans om aan die discipline te ontsnappen. De overheid die zegt dat het mag, is de grote bevrijding. Eindelijk kunnen we uit onze coronagevangenis.” (…)

Want SARS-CoV-2 manifesteert zich exponentieel: vanuit slechts enkele besmettingen, kunnen er snel heel veel ontstaan. Bovendien is minstens de helft van de besmette mensen ‘onzichtbaar’ omdat ze geen symptomen krijgen. Zelfs wie zich na een weekje Nice kiplekker voelt, kan oma en opa met Covid-19 besmetten omdat het virus van aan de hotelbar terug meereisde naar België. 

“Het virus is niet weg en aan de biologie is niets veranderd”, zegt statisticus Steven Abrams (UHasselt, Universiteit Antwerpen). “Het is niet verzwakt. Wij hebben de besmettingskansen zwaar ingeperkt door ons gedrag enorm aan te passen. Maar het virus kan nog altijd vanuit een heel beperkte startpositie opnieuw flink tekeergaan. Nu is ons reproductiegetal 0,8. Laat je alles los, dan kan dat binnen één à twee weken weer boven de 1 stijgen, zeker omdat we maar weinig humorale immuniteit (met antilichamen, BDB) hebben opgebouwd.” 

Collega’s Hens en Geert Molenberghs (UHasselt, KU Leuven) bevestigen. “Het ideale scenario voor dit virus is dat iedereen nu gaat feesten op Ibiza”, zegt Molenberghs. Hens: “Op vakantie gaan vergroot bijna per definitie het risico op het besmetting omdat je meer uit eten gaat, elders slaapt en vertoeft en vaker verschillende plekken bezoekt.” (…)

Beter de auto nemen

Je kunt dus beter naar de minder populaire Corrèze dan naar de Franse zuidkust. Tenzij iedereen dat plots doet. Steeds meer blijkt namelijk dat dit virus zich zelfs vooral verspreidt via bijeenkomsten waar veel volk samenkomt. Zo kon het al opnieuw toeslaan in regio’s waar het verslagen leek.

Ook daarom zijn de onderzoekers niet tuk op vliegreizen. Eén van de eerste Europese gevallen was iemand die op Charles De Gaulle werkte, waar de hele wereld passeert. “En dat geldt voor alle luchthavens, dus je neemt beter de auto”, zegt Molenberghs. “Puur hypothetisch zou je vluchten en reizen louter voor jongere mensen kunnen organiseren omdat zij veel minder risico lopen. Statistisch logisch, maar ethisch niet haalbaar.”

Een tweede doorslaggevende factor is hoe goed België besmette terugkeerders kan opsporen, testen en isoleren. “Daar hangt veel van af”, zegt Abrams. “Door de impact van de skiërs in maart, is het bewustzijn daarover nu wel groot. Dat maakt een verschil. Maar zijn we echt genoeg voorbereid voor tracing en eventuele isolatie en opname van onze toeristen?” Recent bleek dat de Belgische aanpak moeilijk op stoom raakt.

Het derde element dat mee bepaalt of onze reisjes geen epidemiologische catastrofes veroorzaken, zijn wijzelf. “Wij hopen dat iedereen beseft hoe slagkrachtig dit virus is en dat mensen voor wat meer geïsoleerde vakanties kiezen”, zegt Hens.

Dus eerder een autoreis enkel met je gezin en een huurhuisje in plaats van met het vliegtuig naar een hotelbestemming van waaruit je een resem plekken bezoekt. “Ga na je reis ook niet meteen naar opa en oma. En hou je zeker aan de maatregelen van handen wassen, afstand houden en niet te veel verschillende groepen mensen zien”, zegt Hens. (…)

“De toerist zal op frustraties botsen”, zegt consumentenpsycholoog Herman Konings. “Het is niet omdat het thuis lukt om de files bij de bakker vol te houden, dat je dat op vakantie zal pikken. Want je bent wel op vakantie. Je wil zorgeloosheid, vrijheid, blijheid, zéker na maanden lockdown.”

Maar die vrijheid en zorgeloosheid zijn een illusie, zo zal de vakantieganger anno 2020 ontdekken. Want corona is nog overal. Gelukkig niet letterlijk, maar ook in de advertentie van Ryanair staat een instructiefilmpje met te bestuderen veiligheidsregels. “Het zal nu overal een beetje zijn zoals in de hotels waar je vroeg moet opstaan om je handdoek op een plekje aan het zwembad te leggen”, zegt Konings.

Het is volgens hem dan ook geen toeval dat de horeca nu traint in frustratiemanagement, om de pisnijdige klant te kunnen opvangen. “We snakken zo naar vakantie dat we misschien denken dat we de extra regels aankunnen, maar dat valt te betwijfelen”, zegt Konings. “Want dan heb je zo lang gewacht om weer eens te mogen reizen, dan moet je een uur aanschuiven voor een plekje op dat mooie terrasje en moet je na een uur alweer weg, net wanneer je aan je tweede wijntje wil beginnen. Of kun je dat prachtige dorpje niet bezoeken omdat er te veel volk is. Het zal stuiven. Alleen wie niet vliegt, ver van alles en iedereen in een gedesinfecteerd hutje gaat zitten, alle voorraad en benodigdheden meeheeft en geen andere plekken bezoekt, kan vrij van coronastress vakantie houden. Maar is dat wel vakantie?”

Vliegerplein: Open ruimte en schone lucht in plaats van belastingverspilling

Bericht van het burgerplatform Vliegerplein aan de omwonenden van de luchthaven Deurne. “Vliegerplein ijvert ervoor dat het luchthavengebied van Deurne een nieuwe bestemming krijgt die plaats biedt aan natuur, cultuur, recreatie en lokale economie. Vliegerplein wil de Antwerpenaren en de bewoners van de rand hier ten volle bij betrekken.

Een project voor de toekomst van Antwerpen
Het luchthavengebied is een bijzondere schakel tussen de stad en de groene rand rond Antwerpen. Nu wordt het gebied gebruikt voor de uitbating van een luchthaven die nooit rendabel is geweest zonder subsidies van de Vlaamse Overheid (100 miljoen euro op vijfjaar).
Wereldwijd groeit het besef dat grote ruimtes nabij woongebieden in dienst moeten staan van het algemeen belang. Vliegerplein heeft dit gedachtegoed vormgegeven in een manifest voor een alternatieve invulling van het luchthavengebied, als project voor de toekomst van Antwerpen.
Schaar je achter dit project en teken ook het manifest voor een alternatieve invulling op www.manifestdeurneluchthaven.org.

Begin van de alternatieve invulling
Ondanks deze inzichten rond het gebruik van de publieke ruimte en het feit dat de lucht-haven een bodemloze put is, blijft de Vlaamse Overheid er belastinggeld in pompen. De uitbater van Antwerp Airport en de Vlaamse Overheid, als eigenaar, hebben het zelfs aangedurfd om de luchthaven illegaal uit te breiden in landbouwgebied.

Daarom heeft Vliegerplein in 2019 samen met de gemeente Borsbeek en de stad Mortsel een rechtszaak aangespannen tegen deze partijen. Deze rechtszaak kan mogelijk het begin zijn van de alternatieve invulling van het luchthavengebied. Zonder de illegale uitbreiding voldoet de luchthaven immers niet aan de internationale luchtvaartregels voor commerciële vliegtuigen.

Help vliegerplein de alternatieve invulling te verwezenlijken

Om de vervolgstappen van de juridische procedure en de verdere uitwerking van studies naar aanleiding van het manifest te realiseren, kan Vliegerplein niet zonder jouw steun. We doen daarom een oproep om een financiële bijdrage te doen op BE91 0689 0576 1876.

Sluit je aan bij Vliegerplein via info@burgerplatformvliegerplein.com en we bezorgen je graag onze nieuwsbrief. Laat zeker ook weten of we af en toe beroep op jou kunnen doen als vrijwilliger.”

Website: www.vliegerplein.be

Luchthaven Deurne gelooft in toekomst…

De luchthaven Deurne sloot de maand mei 2020 af met 1.236 passagiers. Dit is 95,6% minder dan mei 2019 dan waren er 27.817 passagiers luchthaven van Antwerpen. De immer optimistische krant Het Laatste Nieuws meent dat “doordat ze (luchthaven n.v.d.r.) relatief klein is, kunnen de social distancing-maatregelen veel gemakkelijker gehandhaafd worden.” Als dat geen goed nieuws is…

Dat is de schuld natuurlijk van de “coronacrisis“. De frut meent te weten dat “de luchthaven zich voor bereidt op de heropstart met een interne werkgroep, in samenwerking met de kabinetten van Mobiliteit, zowel op Vlaams als federaal niveau.” En: “Ook in Antwerpen bereidt een interne werkgroep zich voor op een mogelijke heropstart van de lijndiensten tijdens de zomer.”

Gedaan met de rust voor omwonenden, gedaan met een beter klimaat. De luchtvaartmaffia laat het niet aan z’n hart komen…

Woordvoerdster luchthaven Oostende & Deurne moet opstappen

Door de coronacrisis boeren de regionale luchthavens Oostende en Deurne minder goed. Door deze crisis werd de woordvoerster van beide vliegvelden de laan uitgestuurd.

De woordvoerster, mevrouw Vanessa Flamez, echtgenote van Brugs schepen Pablo Annys (SP.a), werkte twee jaar voor de luchthavens. Daarvoor was ze 4 jaar commercieel directeur van basketbalclub BC Oostende en daarvoor 7 jaar sales manager bij VOKA. Aan de Krant van West-Vlaanderen van 28 mei 2020 verklaarde ze: “Van tien weken corona en slechte cijfers word je niet vrolijk. Marketing is vitaal, maar wordt in deze omstandigheden al snel beschouwd als niet-essentieel. Natuurlijk kan marketing helpen om mensen weer aan het vliegen te krijgen. Maar de voorbije twee jaar is èn de communicatiestrategie èn de corporate branding uitgetekend. De continuïteit is gegarandeerd.”

Blijkbaar beschouwen de regionale luchthavens communicatie met de buitenwereld als “niet-essentieel“. De communicatie met de omwonenden stond sowieso al op een laag pitje. Hoog tijd dat ook de media oog leren hebben voor de belangen van de omwonenden van luchthavens. En of al die miljoenen subsidie goed of slecht zijn voor het milieu. Een klein beetje moed…

Eerste TUI-reisbureaus doen open op 9 juni

De reisbureaus van touroperator TUI openen vanaf 9 juni geleidelijk de deuren. Tegen 16 juni zullen alle 105 winkels weer klanten ontvangen, zo kondigde TUI zelf aan. Het Laatste Nieuws van dinsdag 2 juni 2020: “Volgens de toerismegroep neemt de vraag naar vakanties de jongste dagen snel toe, nu er vanuit een aantal belangrijke vakantielanden, zoals Frankrijk en Spanje, positieve signalen komen over reizen tijdens de zomervakantie.

“Mensen gaan weer nadenken over de grote vakantie die over enkele weken start, of ze kijken al vooruit naar een wintervakantie. Bij velen ontstaat opnieuw de nood aan contact met de vertrouwde TUI-shopmedewerker”, klinkt het. Bij die laatste kunnen de klanten ook terecht met vragen over omboekingen en dergelijke.

De TUI-reisbureaus zijn sinds 14 maart gesloten. (…) TUI annuleerde wegens het coronavirus eerder al alle vliegvakanties, citytrips en vluchten tot en met 18 juni. De auto- en dichtbijvakanties zijn geannuleerd tot en met 14 juni.”

In een ander artikel van vandaag 3 juni 2020 in dezelfde krant lezen we: “Reisgigant TUI en vliegtuigbouwer Boeing hebben een uitgebreid pakket maatregelen afgesproken om de gevolgen van het aan de grond zetten van probleemtoestel 737 MAX te compenseren. De concrete details zijn vertrouwelijk, maar TUI krijgt een vergoeding die een aanzienlijk deel van de schade dekt en krijgt kredieten voor toekomstige bestellingen. De maatregelen gelden over een periode van twee jaar.

Verder is het leveringsschema van de 61 737 MAX-toestellen die TUI had besteld, herzien. (…) De 737 MAX wordt sinds vorig jaar wereldwijd om veiligheidsredenen aan de grond gehouden na twee dodelijke crashes in korte tijd. Boeing werkt met luchtvaartautoriteiten aan een oplossing, maar zolang die er niet is blijven toestellen aan de grond.”

TUI MAX

Het ‘groeiverdienmodel’ van de luchtvaart

Even lekker in een Boeing 747 zitten? Geen probleem. Boek een ‘all-inclusive’ bij Corendon en geniet van deze ‘experience’. Een pracht column van Esther Bijlo in de Nederlandse krant Trouw van 29 mei 2020: “Maar we kunnen toch nog niet op vakantie? Wel dicht bij huis, aan de ‘Costa Holanda’. Het hotel staat handig vlak bij het knooppunt A4/A9 en het vliegtuig staat ernaast. De kist gaat alleen niet omhoog. Maar ach, er is een ‘gratis shuttle-service naar de Beachclub’ in Zandvoort en ongeveer 24 uur per dag drank en eten.

Dit zal niet het gewilde tripje zijn van de hoogopgeleide, jonge stedeling die afgelopen maandag deze krant opende. Die groep, tussen 25 en 34 jaar oud, vliegt relatief veel – althans voorheen – staat in een rapport van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM). Tegelijk zeggen zij vaak ‘milieubewust’ te zijn, klonk het bijna bestraffend. Het is lastig, stelt het KiM, om de veelvliegers tot ander gedrag te motiveren. Prijsprikkels wellicht en de uitstoot afkopen met bomen. Misschien kan de overheid vakanties binnen Europa aanprijzen? Ja, dat zal de kosmopolitische stadsbewoner leren, als de staat zegt dat de Ardennen ook leuk zijn.

De hele rataplan

Het KiM doet meer suggesties om de vlieggewoonte de groene kant op te ‘nudgen’, maar erkent de beperkingen daarvan. Gedragsinterventies moeten deel uitmaken van ‘een breed pakket aan maatregelen’, benadrukken experts. De hele rataplan: een vliegbelasting, betaalbare en comfortabele alternatieven voor het vliegtuig of restricties aan de groei van de luchtvaart. Anders is het ongeloofwaardig.

Nu is het de vraag wat de coronacrisis voor het veelvliegen zal betekenen. Wellicht fungeert het verplichte thuiszitten en dichtbij re­creëren niet als een duwtje, maar als een flinke oplawaai die het gedrag lange tijd zal veranderen. Dat weten we niet. Wat we wel weten is dat de luchtvaart al voor de pandemie in zwaar weer zat. De uitstoot van broeikasgassen door vliegen steeg nog steeds, de reductieplannen zijn bij lange na niet in lijn met ‘Parijs’. De vliegindustrie was economisch al ongezond. Tijd voor een slimme sanering, zou je denken, die de luchtvaart compacter, groener en weerbaarder maakt. Dan snapt die hoogopgeleide stedeling ook wel dat een beetje minder het vliegtuig pakken niet zo’n heel absurd idee is.

Nu wil het toeval dat het kabinet vorige week een nieuwe Luchtvaartnota uitbracht, met vergezichten tot 2050. Het woord ‘minder’ wordt echter angstvallig vermeden. Tuurlijk, de CO2-uitstoot en andere vervuiling moet omlaag. Dat kan op drie manieren, stelt de nota. Techniek en innovatie (stillere vliegtuigen, biobrandstoffen), compenseren van uitstoot en ‘alternatieven voor vliegen’, zoals het stimuleren van de trein, duurder ticket, gedragsverandering.

Nee toch! Wat een perverse suggestie

En dan staat er verschrikt: ‘In het kader van het derde spoor wordt soms ook gepleit voor het terugbrengen van het aantal vluchten van en naar Nederland’. Nee toch! Wat een perverse suggestie. ‘Door het stellen van duidelijke grenzen aan de toegestane CO2-uitstoot kan de luchtvaart daarbinnen groei verdienen’, is het antwoord. Het zogeheten ‘groeiverdienmodel’. Kan het schoner dan de doelstelling? Mooi, dan kan het aantal vluchten weer omhoog.

Je zou dan verwachten dat die doelen in ieder geval ambitieus zijn. Dat is moeilijk zo te betitelen. In 2030 moet de uitstoot van de luchtvaart op het niveau zijn van 2005, een goed gekozen peiljaar dicht bij de piek in emissies vlak voor de financiële crisis. Terwijl de klimaatakkoorden, en dus de meeste andere sectoren, 1990 als uitgangspunt hebben. Tussen die twee jaren is de uitstoot van de Nederlandse luchtvaart meer dan verdubbeld. Wat betreft vliegen hanteert Nederland een ‘adaptief klimaatbeleid’, oftewel: we gaan pas harder lopen als dat internationaal verlangd wordt en dat is niet zo.

Zonder de coronacrisis is het al een teleurstellend vergezicht, dat tot 2050 niet anders kan denken dan in ‘groeiverdienmodellen’, behouden wat er is. Maar ook nu 90 procent van het vliegverkeer platligt, reikt de verbeelding niet ver: ‘Het kabinet verwacht dat de strategische vraagstukken op de lange termijn dezelfde zullen blijven.’

Mooi gezegd Ester. Volg Esther Bijlo op twitter.

Cityjet: lonkt het einde?

De maatschappij lijdt al een tijdje verlies en is door de coronacrisis een financiële storm terecht gekomen. Weet wel dat Cityjet hoofdaandeelhouder (75%) is van Air Antwerp.

Cityjet wil overleggen met de vakbonden omdat mogelijks tot 276 werknemers in de gehele Ierse en Britse organisatie zullen worden ontslagen. Nog eens 400 werknemers in verschillende steden in Europa zullen waarschijnlijk hun baan verliezen.

RTÉ News van 22 mei 2020: “It has also decided to remove the Avro RJ85 from its fleet because of the contract terminations, a move which will impact some pilots who are only qualified to fly these aircraft.

CityJet is also closing the majority of its European bases in locations such as Helsinki, Stockholm, Paris, Vilnius, Tallin and Brussels. (…)

The High Court was told last month that the company has debts of €500m and currently has a net deficit of liabilities over assets on a going concern basis of €186m.

It operates a fleet of 34 aircraft, including 28 CRJ900 jets and eight Avro RJ85s.” Volgens CEO Marcel Buelens is er evenwel geen vuiltje aan de lucht...