AuteurEric

Pak fijnstof bij luchthavens nu aan!

Een mooi en goed gemotiveerd artikel uit de Nederlandse krant Trouw van 13 augustus 2018. “Vreemd dat de overheid niets doet tegen fijnstof door vliegen, stellen longarts Hans in ‘t Veen en plaatsvervangend directeur Susanne Kuijpers van Natuur en Milieufederatie Zuid-Holland vast.

Omwonenden van luchthavens hebben niet alleen geluidsoverlast, maar lopen ook gezondheidsrisico’s door het ultrafijnstof dat door vliegtuigen wordt uitgestoten. Recent onderzoek laat zien dat dit niet alleen een probleem is rond Schiphol, maar ook rond kleinere regionale luchthavens, zoals Rotterdam The Hague Airport (RTHA).

De luchtvaart is een belangrijke bron van luchtvervuiling. Dit is al langer bekend, maar toch grijpt de overheid niet in. Zij verschuilt zich achter het credo dat meer vervolgonderzoek nodig is. Zo weet zij maatregelen te voorkomen die negatief uit zouden kunnen pakken voor de luchtvaart. Wij vinden dat de overheid niet langer moet wachten met ingrijpen.
Verontrustend

Lange tijd was er weinig bekend over de negatieve invloed van het vliegverkeer op de luchtkwaliteit, totdat TNO hier enkele jaren geleden onderzoek naar deed rond Schiphol. Metingen lieten zien dat zelfs op vele kilometers afstand van de luchthaven gevaarlijk hoge concentraties ultrafijnstof werden gevonden. Deze resultaten zijn in lijn met resultaten van onderzoeken naar ultrafijnstof bij de internationale luchthaven van Los Angeles en Warwick. Ondanks de verontrustende meetresultaten, werden geen maatregelen genomen om de vervuiling terug te dringen. Wel liet het ministerie van infrastructuur en waterstaat door het RIVM vervolgonderzoek doen naar de gezondheid van omwonenden van Schiphol. Dat onderzoek loopt nog. (…)

Ook treden er pieken op in de vervuiling. De concentraties lopen dan kortstondig op tot niveaus die zich voordoen tijdens smog. Door de beperkte opzet van dit onderzoek met bijvoorbeeld slechts één meetpunt in een woonwijk (Rotterdam-Schiebroek) en de korte periode waarin gemeten is (alleen in de relatief rustige wintermaanden), is het waarschijnlijk dat werkelijke vervuiling relevant hoger ligt.

Volksgezondheid

Ultrafijnstof is een serieus probleem voor de volksgezondheid, omdat deze hele kleine deeltjes via de longen makkelijk tot diep in het lichaam kunnen doordringen. Op de korte termijn merk je daar niets van, maar langdurige blootstelling aan hoge concentraties leidt uiteindelijk tot vroegtijdige sterfte.

Hoewel nog niet exact bekend is welke concentraties tot welke effecten leiden, staat vast dat iedere toename van ultrafijnstof negatief uitpakt voor de gezondheid. De paniek zou toeslaan wanneer er water uit de kraan kwam dat ziek maakt, maar dat veel mensen dagelijks ongezonde lucht inademen, wordt vreemd genoeg zomaar geaccepteerd.

Wij roepen de overheid op om onze gezondheid te beschermen. Dat kan onder andere door over te stappen op zwavelvrije kerosine, door accijns op kerosine te heffen en door werk te maken van een netwerk van hogesnelheidstreinen, zodat er op prijs en reistijd geconcurreerd kan worden met het vliegtuig. De omwonenden van de luchthavens rekenen erop.”

Poll via de Gazet van Antwerpen online over de luchthaven : een maat voor niets

Op 8 augustus 2018 lanceerde de Gazet van Antwerpen een poll met de vraag: “Vindt u dat Antwerpen nood heeft aan een eigen luchthaven”. Onderstaande mail werd gestuurd naar de pers en enkele politici:

Geachte heer, Mevrouw

Betreft: Online Enquête luchthaven D eurne door de Gazet van Antwerpen

De enquête van de Gazet van Antwerpen betreffende de luchthaven Deurne  is nep.  Je kunt zoveel  keer stemmen als je wil. Het kan onmogelijk een getrouw beeld weergeven. Hoopte men vanuit de Gazet van Antwerpen de voorstanders van een sluiting van de  luchthaven een hak te kunnen zetten?

Het zou billijk zijn indien deze enquête onmiddellijk wordt stopgezet en de resultaten als onbetrouwbaar zouden worden geëvalueerd.

Hierna volgt het antwoord vanuit de Gazet van Antwerpen op 10 augustus 2018:

De online poll was enkel bedoeld als illustratie bij het online artikel en is nergens in de krant of op de site gepubliceerd als zijnde representatief.

Ondertussen is de poll ook al afgelopen.

Vriendelijke groeten,

Webredactie Gazet van Antwerpen

Het mag duidelijk zijn dat deze poll een maat voor niets was.

Sp.a en Groen willen Antwerpse luchthaven dicht

Blijkbaar is bij de Sp.a de kogel door de kerk en snapt de partij eindelijk dat het zo niet meer verder kan. De subsidiekraan moet dicht en er moet een einde komen aan de verspilling van belastinggeld voor een handvol bedrijven, die in werkelijkheid amper voor tewerkstelling zorgt. VATUV heeft altijd achter het idee gestaan van parkzone als nabestemming van de luchthaven. Laat de N-VA, bij monde van Annick De Ridder, nu maar roepen in de woestijn.

Gazet van Antwerpen van dinsdag 7 augustus 2018: “(…) VLM Airlines biedt in Antwerpen lijnvluchten aan waar vooral zakenmensen gebruik van maken. Maandag liet het moederbedrijf van de maatschappij weten dat alle bestemmingen vanuit Antwerpen, op twee na, geschrapt worden. In plaats daarvan wil VLM inzetten op chartervluchten in opdracht van een of meerdere klanten. In de praktijk zijn die klanten meestal reisorganisaties, die volledige vakantiepakketten aanbieden.

“Het gebruik van de luchthaven voor toeristische vluchten is een luxe voor mensen uit de Antwerpse regio, maar kan moeilijk rationeel verantwoord worden met een op amper veertig kilometer gelegen nationale luchthaven,” reageert Antwerps sp.a-voorzitter Tom Meeuws dinsdag.

Meeuws wijst ook op het dreigende oordeel van de Europese Commissie dat boven de luchthaven hangt. Dat heeft betrekking op de publiek-private samenwerking die Vlaanderen in 2013 opzette met de Franse multinational Egis. Egis is uitbater, maar Vlaanderen is nog steeds verantwoordelijk voor de ontwikkeling van de luchthaven. Europa moet beslissen of het Vlaamse belastinggeld voor investeringen geen onrechtmatige staatssteun is.

Park met scholen en woningen

Daarom wil de sp.a Antwerp Airport sluiten. De partij heeft daarvoor al een reconversieplan klaar: tegen 2030 moet de luchthaven dicht. Op de 180 hectare vrijgekomen ruimte zou een park komen, met aan de rand plaats voor scholen, woningen en recreatie. De huidige bedrijfsruimte blijft voor economische activiteiten bestemd. Voor de 60 personeelsleden (voltijds equivalenten) moet er een transitieplan komen in samenwerking met de VDAB en de sociale partners. (…)”

Door de luchthaven om te bouwen van een zakenluchthaven naar een toeristenluchthaven gaat de Franse luchthavenexploitant, EGIS, bij monde van de heer Marcel Buelens sinds april 2014 driest te werk ten koste van de leefkwaliteit en omgeving van de omwonenden. Tevens krijgen de omwonenden nog platvloerse propaganda in de bus om hun waanidee te vergoelijken, terwijl de milieuactiegroepen de afgelopen jaren compleet werden genegeerd. Hopelijk krijgt EGIS eens de rekening gepresenteerd voor haar onbeschofte hakbijlpolitiek.

Antwerpse luchthaven is subsidiekoe…

Hoe worden de cijfers van de luchthaven van Antwerpen geflatteerd? Vandaag pakt CEO Marcel Buelens van EGIS Project – de Luchthavenexploitatiemaatschappij (LEM) Antwerpen – uit in de Gazet van Antwerpen online uit met volgende boutade: “Antwerp Airport halveert historische verliezen dankzij tweede winstjaar”. (zie ook vorig bericht op onze blog)

Inderdaad, volgens de balans gepubliceerd op 19 juli 2018 voor het boekjaar 2017 is het negatief eigen vermogen van 622.497 EUR in 2016 gehalveerd naar een negatief eigen vermogen van 308.616 EUR in 2017. In feite heeft de LEM Antwerpen al meer dan 3 jaar op rij een negatief eigen vermogen, wat voldoet aan de definitie van een “zombiebedrijf.

Wat CEO Marcel Buelens verzwijgt is dat de LEM Antwerpen overleeft dankzij de subsidies (belastinggeld!) vanuit het Vlaams Gewest, wat wordt weerspiegeld in de rubriek 740 “Andere bedrijfsopbrengsten – Exploitatiesubsidies en vanwege de overheid ontvangen, compenserende bedragen van de resultatenrekening” van de resultatenrekeningen van de boekjaren 2014 tot en met 2017:

  • In 2014: 781.964 EUR
  • In 2015: 3.570.370 EUR
  • In 2016: 4.013.503 EUR
  • In 2017: 4.901.151 EUR

Vraag is hoe lang zal dit boerenbedrog nog zal duren? Waar blijven al die grote roepers?!

Géén security checks voor privéjets…

Volgens een nieuwe Europese richtlijn moeten luchtvaartondernemingen de passagiersgegevens voortaan doorgeven aan de veiligheidsdiensten. De PNR-richtlijn (Passenger Name Record) is bedoeld als wapen in de strijd tegen georganiseerde misdaad en terreur, maar bevat een achterpoortje dat met opzet werd opengelaten: voor passagiers van privéjets zijn de regels erg soepel… Een achterpoortje dat met opzet werd opengelaten zo meldt het tijdschrift Knack dinsdagavond.

Het Nieuwsblad van woensdag 25 juli 2018: “Het consortium Investigate Europe deed een onderzoek, waaraan Knack zijn medewerking verleende en dat zich in de eerste plaats concentreert op de PNR-richtlijn (Passenger Name Record), een wetgevend instrument dat bepaalt dat luchtvaartmaatschappijen net voor het vertrek van de vlucht gegevens van passagiers moeten doorgeven aan de zogenaamde ‘passenger information units’.

De richtlijn werd in 2016 goedgekeurd en is sinds mei van dit jaar in bijna alle Europese lidstaten van kracht. Hij is van toepassing op alle luchtvaartmaatschappijen, op één toch wel merkwaardige uitzondering na. Voor kleinere spelers die voornamelijk privé- of zakenvluchten aanbieden, geldt dat de lidstaten zelf mogen beslissen of die al dan niet aan de richtlijn onderworpen zijn.

Het achterpoortje stak al in het eerste tekstvoorstel van de Europese Commissie, maar werd snel opgemerkt door een aantal Europarlementsleden die zich in de materie hadden gespecialiseerd. Het Portugese Europarlementslid Ana Gomes van de socialistische S&D-fractie schreef een aantal amendementen waarin expliciet werd vermeld dat ook gecharterde vluchten en privévliegtuigen onder de richtlijn zouden vallen. Haar amendementen werden opgenomen in de tekst zoals die in september 2015 werd voorgelegd aan de leden van de Europese Raad en de Europese Commissie, maar nadat de tekst vijf keer besproken werd tijdens een zogenaamde ‘trilogue’, waren alle amendementen in verband met privéchartervluchten verdwenen. Wat overblijft, is een bepaling die zegt dat lidstaten deze spelers “mogen, maar niet moeten” opnemen in hun eigen wetgeving.

Toeval of niet: de argumentatie van de Raad komt in grote lijnen overeen met die van de EBAA (European Business Aviation Association), de belangenvereniging van de luchtvaartmaatschappijen die zakenvluchten aanbieden.” Moet er nog zand zijn?!

 

Deurne: aantal passagiers/vluchten neemt toe

Dat het aantal passagiers op de luchthaven Antwerpen dit jaar op een record afstevent, hadden we vanuit VATUV voorspeld. De Vlaamse overheidssubsidies voor de luchthaven swingen dan ook de pan uit en daar spelen TUI, VLM Airlines en luchthavenexploitant EGIS handig op in, met dank aan de Vlaamse belastingbetaler.

Voor de omwonenden kan er evenwel niets af. Ze worden behandeld als paria’s van deze consumptiemaatschappij. Ze zouden zogezegd nog blij moeten zijn met de toegenomen lawaaihinder, stank en luchtvervuiling. Het Nieuwsblad van donderdag 5 juli 2018: “In de eerste zes maanden van dit jaar heeft Antwerp Airport ruim 153.000 passagiers over de vloer gehad, zo’n 22.000 meer dan in dezelfde periode vorig jaar. Vluchten zitten gemiddeld voller en er komen ook meer privéjets naar de luchthaven, klinkt het bij de directie.

Vooral mei was een topmaand, met maar liefst 32.129 passagiers, tegenover 25.762 vorig jaar. Juni komt dit jaar op de tweede plaats, met zo’n 30.873 reizigers.

“Het tweede kwartaal was het beste kwartaal ooit voor de luchthaven. Als je bedenkt dat de zomermaanden dan wellicht nog hoger liggen, kan je zeggen dat we dit jaar wellicht door de grens van 300.000 passagiers zullen gaan”, zegt Marcel Buelens, CEO van de luchthaven.

Privéjets

De stijging komt er volgens Buelens om een drietal redenen. “De beladingsgraad van de vluchten van TUI is opnieuw 3 procent hoger. Het gaat daarbij niet zozeer om meer vluchten, maar dus vollere vluchten. VLM is opnieuw aan het vliegen, met voorlopig zeven en binnenkort opnieuw acht bestemmingen. Ook hun vliegtuigen zitten voller dan we hadden verwacht. En dan is er nog Flybe bijgekomen, die vliegen op London-Southend.”

Het aantal vluchten is ook toegenomen. Dit jaar werden in totaal al 22.003 vluchten geregistreerd, tegenover 19.058 in dezelfde periode vorig jaar. (…)” Handenvol subsidies om het milieu en het leven van de omwonenden kapot te maken.

Wordt kerosine “groene brandstof”?

Een luchtvaartmaatschappij die kerosine verbruikt uit een raffinaderij die ook wat zonnepanelen heeft, zal minder CO2-uitstoot moeten compenseren. Dat is op VN-niveau en onder druk van de VS en Saudi-Arabië afgehamerd. De Morgen van maandag 2 juli 2018: “Luchtvaart is wereldwijd het snelst groeiende klimaatprobleem, omdat we met steeds meer en steeds vaker zullen vliegen. Daarom werkt de luchtvaartindustrie aan een wereldwijd plan om hoe dan ook iets te doen om haar exploderende uitstoot te temperen.

In Montréal is nu gebleken dat het een weinig ambitieuze en volgens insiders zelfs “schandalig hypocriete” aanpak wordt. De ICAO, het VN-luchtvaartagentschap, kwam deze week in de Canadese stad samen om te beslissen over enkele basisprincipes van ‘CORSIA’, zoals het plan heet. CORSIA voorziet dat de luchtvaart tot 2021 zoveel kan groeien en uitstoten als ze wil. Vanaf dan moet de zaak wel onder controle gehouden worden. Niet door effectief de uitstoot te verminderen, wel door verplicht compensatiemaatregelen aan te kopen.

“Op zich is dat al een cadeau”, zegt Eion Bannon van Transport & Environment, een organisatie die de transportpolitiek doorlicht. “Die aankopen zijn nauwelijks efficiënt. Je stopt bijvoorbeeld geld in een project voor groene energie in Afrika dat er hoe dan ook was gekomen.” Slechts 2 procent van de projecten in het Clean Development Mechanism (CDM) van de VN leidt tot minder uitstoot. Net daarom verbiedt de Europese Commissie ze als klimaatcompensatie. “De bedrijven kopen die compensaties ook voor weinig geld. Ze kunnen dus redelijk zorgeloos blijven uitstoten”, zegt Bannon. (…)

Verzet
Kerosine uit een raffinaderij die zonnepanelen heeft of op andere hernieuwbare energie draait is een voorbeeld. Of kerosine op basis van olie die uit de grond is gepompt terwijl er wat CO2 in de grond is geborgen. Bannon: “De klimaatwinst daarvan is zeer dubieus en minimaal. Fossiele brandstof herdefiniëren als ‘propere olie’ is pure en absurde greenwashing en past niet in een integer klimaatplan.”

Deze herfst worden verdere details vastgelegd. De EU kan zich nog terugtrekken, al is duidelijk dat transportcommissaris Violeta Bulc een pluim op haar hoed wil steken en hoe dan ook een deal wil, hoe zwak die ook is. (…)”

Luchtvaartpersoneel: hoger risico op kanker

Vliegtuigbemanning heeft een verhoogd risico op verschillende vormen van kanker. Dat blijkt uit een studie van de Harvard School of Public Health in het Amerikaanse Boston, waarvan de resultaten werden gepubliceerd in het vakblad Environmental Health. De Morgen van 26 juni 2018: “De onderzoekers combineerden voor hun studie een eigen onderzoek naar meer dan 5.300 voornamelijk vrouwelijke cabinepersoneelsleden met de resultaten van een nationale gezondheidsstudie bij 5.000 mensen van de Amerikaanse gezondheidsautoriteit CDC.

Uit de resultaten van de studie blijkt dat 15 procent van de bemanningsleden van vliegtuigen een kankerdiagnose krijgt. Vergeleken met een gemiddelde Amerikaan uit dezelfde leeftijdsgroep hebben veelvliegers een hoger risico op tumoren in de borst (3,4 procent in plaats van 2,3 procent), baarmoeder (0,15 in plaats van 0,13 procent), baarmoederhals (1,0 in plaats van 0,7 procent), darm (0,47 in plaats van 0,27 procent) en schildklier (0,67 in plaats van 0,56 procent).

Huidkanker
Nog duidelijker kwam het al langer bekende verhoogde risico op huidkanker naar boven. Meer dan dubbel zoveel stewardessen (2,2 procent) ontwikkelen melanomen, terwijl ze goed vier keer meer kans (7,4 procent) hebben op andere vormen van huidkanker. Ook bij mannelijk boordpersoneel is er een hogere kans op huidkanker, al is die beduidend lager dan bij vrouwen.

De onderzoekers wijzen erop dat de resultaten des te opvallend zijn gezien het percentage zwaarlijvigen en rokers onder luchtpersoneel erg laag ligt.”

Vlaams Parlement stopt met vliegtuig voor korte verplaatsingen

Het Vlaams Parlement gaat minder het vliegtuig gebruiken voor buitenlandse dienstreizen. Vanaf de volgende legislatuur (2019) krijgt de trein de voorkeur op het vliegtuig wanneer een buitenlandse bestemming binnen de 500 kilometer ligt of binnen de zes uur met de trein te bereiken is.

Het Nieuwsblad van dinsdag 5 juni 2018: “Het Vlaams Parlement maakt jaarlijks zowat 20 tot 30 buitenlandse reizen (…). Bij de keuze voor het vervoermiddel werd in het verleden vooral gekeken naar de praktische kant zoals de kostprijs en de duur van de verplaatsing. Duurzaamheid telde niet expliciet als criterium. Maar toen een commissie met het vliegtuig naar het Franse Bordeaux wilde gaan (nota bene om er duurzame mobiliteit te bestuderen), laaide de discussie op.

Het Uitgebreid Bureau van het Vlaams Parlement heeft nu unaniem beslist om voor relatief korte buitenlandse verplaatsingen niet langer het vliegtuig te nemen. Het Vlaamse halfrond neemt het systeem van de Nederlandse Tweede Kamer over. “Een dienstreis waarvan de afstand meer dan 500 kilometer bedraagt of de reistijd per trein meer dan zes uur bedraagt, wordt per vliegtuig afgelegd”, staat in de nota. Voor kortere reizen wordt in de toekomst – de maatregel gaat in bij de start van de nieuwe legislatuur – dus geopteerd voor de trein. Daarnaast komt er een systeem om de CO²-uitstoot van dienstreizen te compenseren.

SP.A-fractieleider Joris Vandenbroucke is tevreden met de beslissing van het Uitgebreid Bureau. Hij diende eerder een gelijkaardig voorstel in voor de hele Vlaamse overheid, maar dat werd weggestemd. “Maar als dit voorstel voor het Vlaams Parlement wel gesteund wordt, zie ik niet in waarom we het niet voor de hele overheid kunnen invoeren. Ik herwerk mijn voorstel, dien het opnieuw in en ga ervan uit dat de meerderheid het deze keer wel zal steunen.” En nu nog de regionale luchthavens  omvormen tot groene oases…

Belevingsvlucht Lelystad Airport lachertje

We krijgen nogal veel het verwijt alleen oog te hebben voor het vliegveld van Deurne. Niets is minder waar als u deze blog regelmatig leest… Een artikel van de webzine Ravage van 23 mei 2018: “De overheid laat volgende week een Boeing 737-800 boven een zevental provincies laagvliegen om zo ‘de geluidshinder te beleven’. Tegenstanders van uitbreiding vliegveld Lelystad lachen erom.

Een Boeing 737-800 van Transavia vliegt volgende week woensdag tussen 15.30 uur en 21.30 uur over Flevoland, Gelderland, Overijssel, Drenthe, Friesland, Noord-Holland en Utrecht. Het ministerie van Infrastructuur heeft deze zogenoemde Belevingsvlucht georganiseerd om bewoners van deze provincies te laten horen hoeveel geluid vliegtuigen gaan veroorzaken als vanaf 2020 vakantievluchten vertrekken vanaf Lelystad Airport.

„Het heeft even flink geschuurd voordat de glans bovenkwam, maar persoonlijk ben ik tevreden met de afspraken die we met het ministerie hebben gemaakt”, vertelt Steffen Hofstra uit Wilsum, één van de veertien leden uit de regiegroep Belevingsvlucht die is samengesteld uit omwonenden, geluidsexperts en ambtenaren van Luchtverkeersleiding Nederland en het ministerie van infrastructuur en waterstaat.

Onder de vliegroutes wordt een vijftiental meetpunten geplaatst verspreid over verschillende provincies die het geluid registreren, onder meer tussen Zwolle en Kampen, bij Klarenbeek, Zeewolde en Wezep. Soms is er sprake van overlap en worden routes twee keer gevlogen. Dat gebeurt op de minimale hoogtes. Voor grote delen van de route betekent dat 6.000 voet, circa 1.800 meter. Boven Flevoland wordt lager gevlogen, op 600 meter.

Maar het betreft hier een eenmalige vlucht zonder passagiers en bagage die ook nog eens opstijgt vanaf Schiphol. Actiegroepen Hoog Overijssel en Red de Veluwe zijn dan ook zeer kritisch over de Belevingsvlucht. „Ik zie het helemaal niet zitten”, zegt voorzitter Jan Rooijakkers van Hoog Overijssel. „Het is eerder een leuke attractie, zo van: ‘goh wat leuk er komt een vliegtuig over’. Maar het is heel wat anders wanneer je straks rustig in je tuin zit en er passeert iedere tien minuten een vliegtuig.”